آنژیوگرافی
تمامی اعضای بدن انسان در سلامت ما نقش بسیار مهمی دارند و ایجاد اختلال در عملکرد هرکدام از آنها، باعث بروز بیماری و آسیب رسیدن به دیگر عضوها میشود. قلب و مغز دو عضو بسیار مهم و حیاتی در بدن ما انسانها هستند و ایجاد هرگونه اختلال در عملکرد آنها ممکن است موجب مرگ بشود. قلب عضو اصلی سیستم قلبی و عروقی است. ساختار این ارگان از بدن تشکیل شده از رگهای خونی کوچک و بزرگ که وظیفهی خونرسانی به سایر اعضای بدن را دارند. همچنین با دیگر ارگانهای بدن در کنترل ضربان و تنظیم فشار خون همکاری میکند.

آنژیوگرافی چیست؟
آنژیوگرافی یکی از رایجترین روشهای بررسی رگهای خونی است. وضعیت رگهای خونی در تصویربرداری معمولی قابل مشاهده نیست به همین دلیل آنژیوگرافی صورت میگیرد. آنژیو روشی است که برای مشاهده و تشخیص وضعیت رگهای خونی (شریانها و یا سیاهرگها) از کنتراست اشعه ایکس استفاده میکند. همانطور که گفته شد در تصویربرداریهای معمولی وضعیت سلامت رگها قابل مشاهده نیست به همینخاطر باید یک رنگ مخصوص به رگهای خونی وارد شود. کنتراست زمانی که وارد خون شما میشود باعث برجسته شدن رگها شده و دکتر متخصص قلب میتواند به راحتی مشکل را تشخیص دهد.
تفاوت آنژیوگرافی و آنژیوپلاستی
آنژیوگرافی و آنژیوپلاستی دو روش مرتبط با عروق قلب هستند اما کاربرد متفاوتی دارند. تفاوت اصلی این دو روش در هدف انجام آنها است؛ آنژیوگرافی بیشتر برای تشخیص و بررسی وضعیت رگهای قلب انجام میشود، در حالی که آنژیوپلاستی یک روش درمانی برای باز کردن رگهای تنگ یا مسدود شده است.
در آنژیوگرافی، پزشک با کمک تصاویر بهدستآمده از رگهای کرونر، میزان گرفتگی یا انسداد عروق را بررسی میکند و بر اساس نتیجه درباره ادامه درمان تصمیم میگیرد.
اما در آنژیوپلاستی، زمانی که گرفتگی قابل توجه در رگ وجود داشته باشد، پزشک با استفاده از بالون یا قرار دادن استنت (فنر قلب) تلاش میکند مسیر جریان خون را دوباره باز کند.
| ویژگی | آنژیوگرافی | آنژیوپلاستی |
|---|---|---|
| هدف | تشخیص وضعیت رگها | درمان و باز کردن رگهای بسته |
| نوع روش | تصویربرداری با ماده حاجب | استفاده از بالون یا استنت |
| کاربرد | بررسی گرفتگی و تنگی عروق | رفع انسداد و بهبود جریان خون |
| نوع عملکرد | تشخیصی | درمانی |
| مدت زمان | کوتاهتر | طولانیتر |
| نیاز به بستری | معمولاً کم یا سرپایی | بیشتر از آنژیوگرافی |
| نتیجه | تصویر دقیق از رگها | باز شدن رگ و بهبود جریان خون |
چرا باید آنژیوگرافی انجام دهیم؟
رگهای خونی نقش بسیار مهمی در بدن دارند اگر هریک از این رگها به دلایل مختلف، دچار گرفتگی، آسیب و مسدودیت شود ممکن است درد قفسه سینه، حمله قلبی و یا سکته مغزی اتفاق بیفتد. آنژیوگرافی از روشهای پرکاربرد برای تشخیص مشکل و میزان آسیب به رگهای خونی است. آنژیو علاوه بر تشخیص گرفتی رگهای قلب و مغز برای دیگر اعضای بدن مانند شکم و پاها هم انجام میشود.
مغز انسان اندام پیچیدهای دارد و میتوان گفت هر فرآیندی که در بدن ما اتفاق میافتد را کنترل میکند مانند احساسات، لمس کردن، تنفس، فکر، حافظه و… مغز ما انسانها ساختار پیچیدهای دارد، حدود 60 درصد آن چربی و 40 درصد باقیمانده از آب، کربوهیدرات، پروتئین و نمک است. شاید تاکنون فکر میکردید مغز یک ماهیچه است، این یک تصور غلط است. مغز انسان تشکیل شده از رگهای خونی و اعصاب است. شاید با خواندن این مطالب از خود بپرسید دانستن این موارد چه ربطی به آنژیوگرافی دارد؟ زمانی که فرد دچار بیماریهای قلبی میشود که گاه میتواند ارثی باشد، مادرزادی و یا بر اثر عوامل دیگر، یا اینکه مغز دچار مشکلاتی شود مثلا شاید مصرف یک داروی خاص روی آن تاثیر بگذارد، رگهای خونی دچار انسداد، باریک شدن و یا گرفتگی میشوند.
وجود این مشکلات و تشخیص دیرهنگام آنها میتواند باعث سکته قلبی و سکته مغزی در انسان میشود و گاهی فرد جان خودش را از دست میدهد. امروزه با پیشرفت علم و دانش پزشکی، راههای بسیاری برای تشخیص دقیق و زود هنگام این مشکلات، وجود دارد. یکی از این روشهای کم خطر و غیرتهاجمی انجام آنژیو است. در ادامه این مقاله بهطور کامل این روش توضیح داده شده. با ما همراه باشید.

چندین مشکل عروق خونی که توسط آنژیوگرافی قابل تشخیص است به شرح زیر است:
- نازک شدن شریانها که هشدار میدهد شما در معرض سکته مغزی یا قلبی هستید.
- وجود برآمدگی در رگهای خونی مغز (آنوریسم مغزی)
- کاهش خونرسانی به عضلات پا
- کاهش خونرسانی به کلیهها
- لخته شدن خون در قلب
- خطر آمبولی ریه
انواع آنژیوگرافی:
آنژیو مغزی
روشی برای بررسی و تشخیص گرفتگی عروق خونی داخلی و اطراف مغز است.
آنژیو کلیه
این روش برای مشاهده و بررسی جریان عروق خونی تأمین کننده کلیهها انجام میشود.
آنژیو ریه
این روش به منظور مشاهده و بررسی جریان خون رگهای ریه انجام میشود.
آنژیو قلب
این روش یا کرونر به منظور بررسی سلامت قلب و جریان عروق خونی اطراف آن انجام میشود.
آنژیو محیطی
روشی برای بررسی و تصویربرداری از رگهای خونی خارج از قلب، مانند عروق دست، پا و اندامهای مختلف بدن است که برای شناسایی مشکلاتی مانند تنگی، انسداد یا اختلال در جریان خون استفاده میشود.

آنژیوگرافی قلب چیست؟
آنژیوگرافی قلب یا روش کرونری به منظور بررسی و تشخیص گستردهی بزرگی از بیماریهای قلبی و عروقی، از تصویربرداری اشعه ایکس استفاده میکند. پزشک معالج پس از مشاهده تصویربرداریهای انجام شده میتواند با توجه به محدودیتهایی که در رگهای قلب به وجود آمده، نوع بیماری قلبی را تشخیص و برنامهریزیهای لازم برای زمان و نحوهی درمان را انجام دهد.
کاتتریزاسیون قلبی اطلاعات مهمی در رابطه با ساختار و عملکرد قلب و بیماریهای قلبی و عروقی، در اختیار پزشک متخصص قلب قرار میدهد. آنژیوگرافی کرونر (قلبی) بخشی از روش درمانی گروه کاتتریزاسیون است.
آنژیوگرافی قلب از دست بهتر است یا پا؟
انتخاب مسیر انجام آنژیوگرافی قلب (از طریق مچ دست یا کشاله ران) به شرایط بیمار، وضعیت عروق و تشخیص پزشک متخصص قلب بستگی دارد. با این حال، در بسیاری از موارد امروزه آنژیوگرافی از طریق دست (شریان رادیال) به دلیل راحتی بیشتر بیمار و کاهش برخی عوارض موضعی، ترجیح داده میشود.
- آنژیوگرافی از دست: ورود کاتتر از شریان مچ دست انجام میشود، معمولا خونریزی و محدودیت حرکتی بعد از انجام آن کمتر است و بیمار سریعتر میتواند حرکت کند.
- آنژیوگرافی از پا: کاتتر از شریان کشاله ران وارد میشود و همچنان در برخی شرایط، مانند نیاز به دسترسی بهتر به بعضی عروق یا تشخیص پزشک، استفاده میشود.
در نهایت نمیتوان گفت یکی همیشه بهتر از دیگری است؛ متخصص قلب با توجه به وضعیت رگها، سابقه بیماری، شرایط جسمی بیمار و نوع بررسی مورد نیاز، بهترین مسیر را انتخاب میکند.
آنژیوگرافی قلب چگونه انجام میشود؟
برای انجام آنژیوگرافی قلب، پزشک در کشالهی ران و یا بازوی شما یک برش کوچک ایجاد میکند. سپس کاتتر که یک لولهی بلند، نازک و منعطف است وارد یک رگ خونی از ناحیه برش خورده میشود. برای وارد شدن نوک لوله کاتتر به قلب و عروق کرونر، از تصاویر اشعه ایکس به عنوان راهنمای مسیر استفاده میشود. پس از ورود لوله به قلب، کنتراست (رنگ مخصوص) وارد رگها میشود و دستگاه اشعه ایکس به سرعت از رگهای شما عکس میگیرد. کنتراست در آنژیو قابل مشاهده است و رگهایی که مسدود یا باریک شده باشد را به صورت برجسته نشان میدهد.
لازم است بدانید در این روش بیهوشی صورت نمیگیرد تنها ناحیهی ورود کاتتر بی حس میشود. اگر هنگام کاتتر زدن دردی احساس کردید حتما به پزشک خود اطلاع دهید. همچنین ورود کنتراست به داخل خون باعث میشود احساس گرگرفتگی یا گرما بکنید، اما این حس تنها هنگام تزریق به دست میآید درصورتی که پس از گذشت چنددقیقه دوباره احساس گرگرفتگی کردید به پزشک قلب اطلاع دهید. هنگام پایان عمل پزشک پس از برداشتن کاتتر به مدت 15 دقیقه فشار ثابتی بر ناحیه آنژیو شده وارد میکند تا خونریزی ادامه پیدا نکند. پس از اتمام عمل آنژیو و قبل از اینکه به بخش بروید، در قسمت ریکاوری بیمارستان چندساعتی باید استراحت کنید تا خونریزی بهطور کامل قطع شود.
مدت زمان آنژیوگرافی قلب چقدر است؟
از آنجایی که پزشک در تمام مدت عمل آنژیوگرافی میخواهد جریان رگهای خونی و هرگونه انسداد یا گرفتگی را مشاهده و کنترل کند ممکن است مدت زمان آنژیو 30 دقیقه الی 120 دقیقه طول بکشد. برخی مواقع هنگام انجام آنژیو ممکن است پزشک لازم بداند روشهای دیگر مانند بالون زدن، آنژیوپلاستی با قرار دادن استنت به منظور باز کردن یک رگ باریک را انجام دهد. به همین منظور مدت زمان آنژیوگرافی طولانیتر خواهد شد.
نتیجه آنژیوگرافی قلب چه چیزی را مشخص میکند؟
نتیجه آنژیوگرافی قلب به پزشک متخصص کمک میکند وضعیت عروق کرونر و میزان سلامت جریان خونرسانی به عضله قلب را بررسی کند. این بررسی میتواند موارد زیر را مشخص کند:
میزان گرفتگی و تنگی عروق کرونر
نتیجه آنژیوگرافی نشان میدهد که آیا عروق تغذیهکننده قلب دچار تنگی یا انسداد شدهاند و شدت این گرفتگی تا چه اندازه است. این اطلاعات به پزشک کمک میکند میزان خطر بیماری عروق کرونر را بهتر ارزیابی کند.
محل دقیق انسداد یا باریک شدن رگها
این بررسی به پزشک کمک میکند محل درگیری عروق را مشخص کند تا تصمیم درمانی دقیقتری گرفته شود. دانستن محل گرفتگی برای انتخاب روش مناسب درمان اهمیت زیادی دارد.
وضعیت جریان خون در رگهای قلب
آنژیوگرافی مشخص میکند خونرسانی به بخشهای مختلف عضله قلب چگونه انجام میشود و آیا اختلالی در مسیر جریان خون وجود دارد یا خیر. کاهش جریان خون میتواند یکی از دلایل بروز علائم قلبی باشد.
انتخاب بهترین روش درمانی
پزشک با توجه به نتیجه آنژیوگرافی تصمیم میگیرد که بیمار به درمان دارویی نیاز دارد یا روشهایی مانند آنژیوپلاستی و قرار دادن استنت برای او مناسبتر است. این تصمیم بر اساس میزان و نوع گرفتگی عروق گرفته میشود.
بررسی نیاز به جراحی قلب
در برخی بیماران، نتیجه آنژیوگرافی برای بررسی شرایط عروق و برنامهریزی قبل از جراحیهایی مانند بایپس عروق کرونر استفاده میشود. این اطلاعات به جراح کمک میکند مسیر درمانی دقیقتری انتخاب کند.
تشخیص علت برخی علائم قلبی
نتایج این آزمایش میتواند در پیدا کردن علت علائمی مانند درد قفسه سینه، تنگی نفس یا نشانههای ناشی از کاهش خونرسانی به قلب به پزشک کمک کند. به این ترتیب پزشک میتواند ارتباط بین علائم بیمار و وضعیت عروق را بهتر بررسی کند.

مزایای آنژیوگرافی قلب:
- نیاز به عمل جراحی را کاهش میدهد.
- چنانچه عمل جراحی لازم باشد، با انجام آنژیو میتوان به صورت دقیق بیماری را تشخیص و با دقت بیشتری آن را انجام داد.
- تشخیص دقیق رگهای مسدود شده
- شناسایی دقیق رگهای باریک شده
- تصویربرداری دقیق از رگهای خونی کوچک که با سایر روشهای تصویربرداری قابل تشخیص نیست.
- یک روش غیرتهاجمی است.
- نسبت به سایر روشهای تصویربرداری عوارض کمتری دارد.
- اشعه ایکس در آنژیو هیچگونه اثر پرتویی بر بدن نمیگذارد.
آیا آنژیوگرافی قلب درد دارد؟
آنژیوگرافی قلب معمولا یک روش دردناک محسوب نمیشود، زیرا قبل از وارد کردن کاتتر، محل ورود آن در مچ دست یا کشاله ران با بیحسی موضعی بیحس میشود. بیشتر بیماران هنگام انجام آن فقط ممکن است کمی فشار، سوزش خفیف یا ناراحتی کوتاه مدت در محل ورود کاتتر احساس کنند.
هنگام تزریق ماده حاجب (کنتراست) نیز ممکن است احساس گرما، گرگرفتگی یا حس ناخوشایند کوتاهی در بدن ایجاد شود که معمولا طبیعی است و پس از چند ثانیه برطرف میشود. حرکت کاتتر در داخل رگها معمولا احساس نمیشود، زیرا داخل رگها گیرنده درد وجود ندارد.
با این حال، اگر بیمار هنگام انجام آنژیوگرافی دچار درد غیرمعمول در قفسه سینه، تنگی نفس یا ناراحتی شدید شود، باید سریعاً پزشک را مطلع کند تا شرایط بررسی و اقدامات لازم انجام شود.
کارهایی که قبل از آنژیو قلب باید انجام دهید:
روز انجام عمل آنژیو معمولا از قبل برای بیمار مشخص میشود تا آمادگیش را داشته باشد اما گاهی اوقات به دلیل پیش آمدن شرایط اورژانسی همان روز بیمار باید آنژیو شود با این حال پزشک برنامهریزیهای لازم را انجام میدهد.
- برای انجام آنژیو باید ناشتا باشید. (از نیمه شب قبل از عمل و یا حدود 6 ساعت هیچگونه غذا و مایعات نباید مصرف کنید)
- آمادگی لازم برای انجام آزمایشات دیگر مانند آزمایش خون داشته باشید.
- در صورت داشتن بیماری دیابت مصرف انسولین را قطع کنید.
- از مصرف داروهای رقیق کننده خون مانند آسپرین خودداری کنید.
- از مصرف داروی متفورمین هیدروکلراید تا 48 ساعت قبل از آنژیو خودداری کنید تا عوارضات کلیوی برایتان رخ ندهد.
چه کسانی قبل از انجام آنژیوگرافی باید به پزشک اطلاع دهند؟
قبل از انجام آنژیوگرافی، اطلاع دادن درباره شرایط پزشکی، داروهای مصرفی و سابقه بیماریها اهمیت زیادی دارد؛ زیرا برخی عوامل میتوانند روی انتخاب روش انجام آنژیوگرافی یا کاهش احتمال عوارض تاثیر بگذارند. افراد زیر باید حتماً پزشک خود را در جریان قرار دهند:
افراد دارای سابقه حساسیت به ماده حاجب
اگر فرد قبلا به ماده کنتراست واکنش نشان داده باشد (مثل خارش، کهیر یا تنگی نفس)، احتمال تکرار این واکنش وجود دارد و باید قبل از انجام آنژیو حتماً بررسی شود. این موضوع میتواند برای انتخاب داروی جایگزین یا اقدامات پیشگیرانه مهم باشد.
بیماران مبتلا به بیماریهای کلیوی
در این افراد توانایی بدن برای دفع ماده حاجب کاهش پیدا میکند و همین موضوع میتواند باعث تشدید آسیب کلیوی شود و نیاز به مراقبت ویژه دارد. به همین دلیل معمولا قبل از انجام، آزمایش عملکرد کلیه بررسی میشود.
افراد مبتلا به دیابت (بهخصوص مصرفکنندگان متفورمین)
مصرف همزمان متفورمین با ماده حاجب ممکن است فشار بیشتری به کلیه وارد کند، بنابراین پزشک معمولا نیاز به تنظیم یا قطع موقت دارو دارد. این کار برای جلوگیری از عوارض جدی انجام میشود.
افراد مصرفکننده داروهای رقیقکننده خون
این داروها خطر خونریزی در محل ورود کاتتر را افزایش میدهند و لازم است قبل از انجام آنژیو درباره ادامه یا قطع آنها تصمیمگیری شود. زمان قطع دارو بسته به شرایط بیمار متفاوت است.
زنان باردار یا مشکوک به بارداری
به دلیل استفاده از اشعه ایکس، انجام این روش در بارداری باید فقط در شرایط ضروری و با ارزیابی دقیق انجام شود. اولویت همیشه حفظ سلامت جنین است.
بیماران با نارسایی قلبی شدید یا وضعیت ناپایدار قلبی
این افراد ممکن است در حین انجام آنژیو نیاز به پایش دقیقتر و تجهیزات حمایتی داشته باشند تا خطرات کاهش پیدا کند. تصمیمگیری در این موارد کاملا تخصصی انجام میشود.
افراد دارای عفونت فعال یا تب بالا
وجود عفونت میتواند ریسک عوارض را افزایش دهد و معمولا تا زمان کنترل وضعیت، انجام آنژیو به تعویق میافتد. درمان عفونت قبل از اقدام در اولویت قرار میگیرد.
مواردی که پس از آنژیوگرافی قلب در بیمارستان انجام میشود؟
پس از انجام آنژیو و خارج شدن از اتاق عمل بیمار برای مدتی در بخش بستری میشود تا یک سری از علایم حیاتی آن چک شود.
- کنترل فشارخون، نبض، ضربان
- بررسی زخم به طور منظم
- ارایه یک برنامه رژیم غذایی
- مایعات داخل وریدی برای مدت زمان کوتاه
- معاینهی پزشک متخصص قلب و اعلام نتایج اولیه
- اجازه ترخیص پس از 6 ساعت یا در صورت نیاز ترخیص پس از یک شب ماندن در بیمارستان
مراقبتهای پس از آنژیو قلب در خانه:
- به اندازه کافی استراحت کنید.
- از نشستن و ایستادن زیاد خودداری کنید.
- به مدت 7 روز وسایل سنگین در دست نگیرید.
- به مدت یک هفته فعالیتهای سنگین بدنی و ورزش انجام ندهید.
- 8 ساعت پس از عمل مایعات فراوان بنوشید. (کنتراست از طریق ادرار دفع میشود)
در چه صورت انجام آنژیوگرافی توصیه میشود؟
در صورت داشتن هرکدام از موارد زیر، ممکن است پزشک برای تشخیص بهتر و درمان مشکلات شما عمل آنژیو را تجویز کند:
- احساس درد در قفسه سینه که یکی از نشانههای مربوط به بیماری قلبی و گرفتگی عروق است.
- آسیب دیدن قفسه سینه براثر ضربه دیدن
- احساس درد در ناحیه گردن، بازوها و فک، آنژیو تنها به قلب ارتباط ندارد بلکه به بررسی مشکلات دیگر اعضای بدن که با آزمایش غیرقابل تشخیص است، استفاده میشود.
- آنژین ناپایدار، هنگامی که فرد در قفسه سینه خود احساس افزایش درد جدید یا درد قبلی را دارد.
- برخی افراد از بدو تولد دچار بیماری و نقصهای قلبی مادرزادی هستند که باعث میشود علاوه بر کودکی، در دوران بزرگسالی هم تحت درمان و مراقبت باشند.
- مشکل دریچهی قلب و نیاز به عمل جراحی
- ارزیابی سلامت رگها قبل از عمل جراحی
- شناسایی رگهای خونی تغذیه کننده سرطان
مواردی که قبل از آنژیوگرافی باید انجام شود:
میدانید که آنژیو در بیمارستان انجام میشود. قبل از انجام این عمل پزشک از شما برای انجام یک سری تست درخواست مراجعه به بیمارستان را دارد. همچنین دکتر متخصص قلب و تیم مراقبت دستورالعملهایی را به شما میگویند تا قبل از انجام آنژیو انجام دهید.
- از آنجایی که پزشک سوابق بیماری شما را بررسی میکند در صورت داشتن آلرژی، آسم، بیماری کلیوی و یا مصرف دارویی خاص، به پزشک خود گزارش دهید.
- توسط تیم مراقبت از شما تستهایی در رابطه با سلامت شما انجام میگردد مانند: انجام آزمایش خون، بررسی فشار خون، بررسی ضربان قلب، اکسیژن خون و غیره
- در صورتی که شما هیچ اطلاعی در رابطه با نحوه آنژیو نداشته باشید دکتر متخصص قلب توضیحات لازم را به شما میدهد و با راهنماییهای لازم ترس را از شما دور میکند.
- از شما خواسته میشود تا قبل از انجام آنژیو جواهرات را از خود جدا کنید.
- همچنین برای انجام آنژیو نیاز به یک همراه دارید.

چه عواملی خطر عوارض آنژیوگرافی را افزایش میدهد؟
قبل از انجام آنژیوگرافی، پزشک شرایط عمومی بیمار، سابقه بیماریها و وضعیت عروق را بررسی میکند؛ زیرا اگرچه این روش معمولا ایمن است، اما برخی عوامل میتوانند احتمال بروز عوارض را افزایش دهند. شناخت این عوامل به بیمار و پزشک کمک میکند تا اقدامات لازم برای کاهش خطرات احتمالی انجام شود.
سن بالا
افزایش سن میتواند احتمال بروز برخی عوارض بعد از آنژیوگرافی را بیشتر کند؛ زیرا در سنین بالاتر معمولاً احتمال وجود بیماریهای زمینهای و حساسیت بیشتر عروق افزایش پیدا میکند.
بیماریهای کلیوی
افرادی که عملکرد کلیه آنها کاهش یافته است، ممکن است در دفع ماده حاجب با مشکل مواجه شوند؛ به همین دلیل پزشک قبل از انجام آنژیوگرافی وضعیت کلیه را بررسی میکند.
دیابت کنترلنشده
قند خون بالا میتواند روی سلامت عروق و روند ترمیم محل ورود کاتتر تأثیر بگذارد و احتمال برخی عوارض را افزایش دهد.
بیماریهای قلبی شدید
افرادی که سابقه نارسایی قلبی، حمله قلبی اخیر یا گرفتگی شدید عروق دارند، ممکن است هنگام انجام آنژیوگرافی نیاز به مراقبت و بررسی دقیقتری داشته باشند.
حساسیت به ماده حاجب
برخی بیماران ممکن است نسبت به ماده کنتراست مورد استفاده در آنژیوگرافی واکنش نشان دهند؛ بنابراین اطلاع دادن سابقه حساسیت به پزشک اهمیت دارد.
مصرف داروهای رقیقکننده خون یا مشکلات انعقادی
اختلال در روند انعقاد خون یا مصرف برخی داروها میتواند احتمال خونریزی در محل ورود کاتتر را افزایش دهد.
وجود مشکلات عروقی
بیماریهای مرتبط با رگها یا شرایط خاص عروقی ممکن است انجام ورود کاتتر و روند بررسی را با حساسیت بیشتری همراه کند.
عدم اطلاع پزشک از سوابق پزشکی بیمار
ارائه اطلاعات کامل درباره بیماریهای زمینهای، داروهای مصرفی و حساسیتها به پزشک کمک میکند خطر عوارض کاهش پیدا کند و روند انجام آنژیوگرافی ایمنتر باشد.
| عامل خطر | توضیح |
|---|---|
| بیماری کلیوی | کاهش توان دفع ماده حاجب و افزایش فشار بر کلیهها |
| دیابت کنترلنشده | آسیب عروقی و افزایش احتمال واکنشهای ناخواسته |
| سابقه حساسیت دارویی | احتمال بروز واکنش آلرژیک به ماده حاجب یا داروها |
| سن بالا | کاهش توان بدن در تحمل فرآیندهای تهاجمی |
| نارسایی قلبی | کاهش توان پمپاژ خون و افزایش ریسک عوارض |
| اختلال انعقادی یا مصرف رقیقکنندهها | افزایش احتمال خونریزی در محل ورود کاتتر |
| کمآبی بدن | کاهش توان دفع ماده حاجب و فشار بیشتر بر کلیهها |
عوارض آنژیوگرافی چیست؟
انجام عمل آنژیوگرافی از روشهای بیخطر است اما ممکن است مانند هر آزمایش دیگری یک سری عوارض جزئی داشته باشد.
- قرمز شدن و تورم
- عفونت زخم که با مصرف آنتیبیوتیکها درمان میشود.
- بثورات خارش دار (در صورتی که کنتراست به طور کامل از بدن خارج نشود این اتفاق رخ میدهد و با مصرف دارو برطرف میشود)
عوارض شدید:
-
- حمله قلبی (سکته)
- سکته مغزی
- سرگیجه
- بیهوشی
- خونریزی
عوارض جدی به صورت نادر اتفاق میافتد و ممکن است از بین 1000 نفر تنها یک نفر دچار یکی از این عوارض شود.

پس از آنژیو در صورت داشتن چه علایمی باید به پزشک متخصص قلب مراجعه کنید:
- احساس درد در قفسه سینه
- احساس تنگی نفس
- خونریزی محل زخم و قطع نشدن آن
- احساس ضعف یا بیحسی در بازو و یا کشاله ران
- تغییر رنگ بازو یا کشاله ران (محل آنژیو)
- قرمز شدن، کبود و تورم در ناحیه زخم
- خارج شدن ترشح از زخم
- ایجاد یک توده نزدیک زخم
هزینهی آنژیوگرافی چقدر است؟
هزینهی آنژیو باتوجه به اینکه برای کدام قسمت از بدن انجام گردد، نوع بیمه، بیمارستان (خصوصی یا دولتی) و امکانات بیمارستان متفاوت است.
آیا انجام آنژیوگرافی شرایط سنی خاصی دارد؟
پاسخ این سؤال خیر است. انجام آنژیو هیچگونه محدوده سنی خاصی ندارد. ممکن است برخی از کودکان که دچار بیماریهای قلبی مادرزادی هستند هم آنژیو شوند. انجام این روش برای تمامی گروههای سنی که دچار بیماریهای قلبی و یا سایر بیماریهای عروقی هستند، انجام میشود. اما آنژیو برای مسن سالان (80 به بالا) و افرادی که بیماریهای کلیوی مانند نارسایی کلیه دارند میتواند خطرناک باشد.
در پایان
آنژیوگرافی یک روش تصویربرداری از رگهای خونی به وسیلهی اشعه X است. این تصویربرداری میتواند از رگهای خونی در تمامی ارگانهای بدن باشد. آنژیو به پزشکان کمک میکند تا تمامی گرفتگیهای عروقی، لخته شدن خون، رسوب پلاک و … را به طور دقیق تشخیص دهند. پزشک ممکن است استفاده از این روش را برای قلب، مغز، کلیهها و دیگر اعضای بدن تجویز کند. تشخیص زودهنگام و درمان سریع می تواند خطر مرگ در اثر بیماری قلبی را کاهش دهد. پزشکان از آزمایشها و روشهای مختلفی مانند آنژیو برای شناسایی و درمان انواع مختلف بیماریهای قلبی و عروقی استفاده میکنند.
در مورد اکو قلب ترانس مری، پزشک گلو را بیحس میکند و یک مبدل را از داخل آن عبور میدهد تا تصویر واضحتری دریافت کند.
سوالات متداول
خیر. آنژیوگرافی برای بررسی رگهای بخشهای مختلف بدن مانند مغز، کلیه، ریه، دست و پا نیز استفاده میشود و به پزشک در تشخیص مشکلات عروقی کمک میکند.
آنژیوگرافی معمولا یک روش تشخیصی برای مشاهده وضعیت رگها است، اما در برخی شرایط پزشک میتواند در ادامه همان فرایند، درمانهایی مانند باز کردن رگ یا گذاشتن استنت را انجام دهد.
بستگی به محل ورود کاتتر دارد. در روشهایی که از دست انجام میشود معمولا بیمار زودتر میتواند حرکت کند، اما در صورت ورود کاتتر از کشاله ران ممکن است نیاز به استراحت بیشتری باشد.
در بیشتر افراد مشکلی ایجاد نمیکند، اما افرادی که سابقه حساسیت به ماده حاجب یا مشکلات کلیوی دارند باید قبل از انجام آن پزشک را مطلع کنند.
خیر، خود آنژیوگرافی برای مشاهده و بررسی رگها انجام میشود. در صورت نیاز، پزشک ممکن است روشهایی مانند آنژیوپلاستی یا استنتگذاری را انجام دهد.
خیر، قطع یا ادامه مصرف داروها به نوع دارو و شرایط بیمار بستگی دارد و باید طبق نظر پزشک انجام شود.
معمولا پزشک بعد از بررسی تصاویر میتواند وضعیت رگها را ارزیابی کند و نتیجه اولیه را در همان روز به بیمار اعلام کند.
معمولا خیر. این روش زمانی توصیه میشود که پزشک بر اساس علائم، آزمایشها یا بررسیهای دیگر احتمال وجود مشکل عروقی را مطرح کند.
خیر. در آنژیوگرافی معمولی از کاتتر داخل رگ استفاده میشود، اما سیتی آنژیوگرافی یک روش تصویربرداری غیر تهاجمی است که بدون ورود کاتتر انجام میشود.
زمان بازگشت به فعالیتهای معمول به شرایط بیمار و محل ورود کاتتر بستگی دارد، اما معمولا فعالیتهای سنگین باید تا مدتی محدود شوند.

سلام وقت بخیر
آیا در اکو و Ekjمعلوم میشه که چند تا از رگ های قلب گرفته و یا اینکه با انژیو گرافی مشخص میشه در بهترین زمانی که حتما باید آنژیو انجام داد چه زمانی است ؟
سلام جناب دکتر پدر من چهار روز آنژیوپلاستی کردند و استنت کار گذاشتند ولی متاسفانه مدام احساس تنگی نفس دارند ممنون میشم راهنمایی کنین که بخاطر مصرف قرص ضد پلاکت است یا خیر؟
سلام من 66 سالمه وقتی مثلا صد متر پیاده روی میکنم سریعا خسته میشم به نظر شما علت چیست؟
سلام من مادرم جدیدا آنژیگرافی کردن میخواستم بدونم چه موارد یا کارهایی رو باید رعایت کنند که بیشتر اذیت نشن؟
سلام وقت تون بخیرعمل آنژیوگرافی برای افراد زیر ۱۸ سال عوارضی نداره؟
سلام خدمت پزشک محترم عوارض آنژیوگرافی با لیزر به چه صورت است؟
سلام خسته نباشید خدمت شما دکتر عزیز و با صبر و حوصله کلینیک قلب اکسیربنده یک هفته ای میشه که پدرم رو توی بیمارستان بستری کردم یکبار آنژیوکرافی انجام شده و گفتند که دوتا از رگ هاشون گرفته است و باز نشده 2 روز بعد دوباره برای بالن زدن بردنشون و متاسفانه باز هم باز نشد و پزشکی که عمل بابا رو انجام داده اصلا خودشونو به ما نشون نمیدادند و من از اوضاع پدر هیچ اطلاعاتی ندارم 2 بار هم پرستار بهمون گفته باز شده و عمل خوب بوده ولی بعداز چند دقیقه متوجه شدیم پرستار اشتباه کردهبنده الان چیکار کنم چطوری بفهمم پدرم درچه وضعیتی هستند و عمل باز برای پدرم خطرناک نیست؟
سلام وقت بخیر من سه شنبه هفته قبل تو محل کارم دچار تنگی نفس شدم ومچ پا ومچ دست هام شروع به لرزیدن کردند منو به بیمارستان منتقل کردند اونجا قرص جویدنی وقرص زیر زبانی بهم دادند و داخل سرمم هم چند مدل آمپول مختلف تزریق کردند اکسیژن هم وصل کردند ولی بعد از شش ساعت تاثیری زیادی تو تنفسم اتفاق نیفتاد الان بعد از گذشت 10 روز هنوز هم تنگی نفس درد در پشت زانوی راست و گردنم دارم ضربان قلبم ۱۱5واکسیژن خونم 99 بو دامکانش هست که دچار گرفتگی رگ های قلب شده باشم39ساله هستم